دانشگاه جندیشاپور اهواز، همسو با سیاستهای ملیگرایی حکومت پهلوی، میراثدار جندیشاپور ساسانی معرفی شد. توسعه این داشگاه از بدو تاسیس در سال ۱۳۳۴ تا آغاز دهه ۱۳۵۰ چندان مطلوب نبود. با این حال در کمتر از یک دهه منتهی به انقلاب اسلامی، این دانشگاه به سرعت توسعه یافت و شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز پدید آمد. در شکلگیری این شهر دانشگاهی پیششرط معماری به «سبک اصیل ایرانی» و «بر طبق اصول سنتی معماری ایرانی» مطرح شد و محمدرضا مقتدر، کامران دیبا و موژان خادم جهت طراحی ساختمانهای آن فراخوانده شدند. درنتیجه، این شهر دانشگاهی به نمونهای کمنظیر و ارزشمند در معماری معاصر ایران بدل شد که بستر فعالیت همزمان تعدادی از مجربترین معماران ایرانی در تجربه بازتولید و معاصرسازی معماری به «سبک اصیل ایرانی» و «بر طبق اصول سنتی معماری ایرانی» است. پژوهش حاضر با روش تاریخی-تفسیری و با تکیه بر اسناد نویافته، نقش هر یک از معماران در طراحی ساختمانهای این شهر دانشگاهی را تدقیق میکند و با به کارگیری «دستگاه واکاوی فرم» مشتمل بر شاخصهای «ارتباط با بناهای مجاور»، «همنشینی فضاها»، «هندسه»، «ساختار فرم» و «آرایه و نماد» آثار آنان را تشریح مینماید. رویکردهای معمارانه به کار گرفته شده در دستههای «کالبدی» به معنا به کارگیری ارجاعات مستقیم فرمی به معماری تاریخی، «کالبدی_مفهومی» به معنا بازتعریف مفاهیم معماری تاریخی همراه با اشارات قابل خوانشی از تعهد به آن، و «مفهومی» به معنا تولید کالبدی جدید صرفا با بهرهگیری از مفاهیم معماری تاریخی قابل مشاهده است که میتوان به ترتیب مقتدر، دیبا و خادم را شاخصترین چهره هر دسته نامید.
سیدی, سید علیرضا و همتی, مرتضی . (1404). شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز؛ تجربهای از بازتولید معماری ایرانی (از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا انقلاب اسلامی). مطالعات معماری ایران, (), -. doi: 10.22052/jias.2026.252617.1183
MLA
سیدی, سید علیرضا , و همتی, مرتضی . "شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز؛ تجربهای از بازتولید معماری ایرانی (از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا انقلاب اسلامی)", مطالعات معماری ایران, , , 1404, -. doi: 10.22052/jias.2026.252617.1183
HARVARD
سیدی, سید علیرضا, همتی, مرتضی. (1404). 'شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز؛ تجربهای از بازتولید معماری ایرانی (از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا انقلاب اسلامی)', مطالعات معماری ایران, (), pp. -. doi: 10.22052/jias.2026.252617.1183
CHICAGO
سید علیرضا سیدی و مرتضی همتی, "شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز؛ تجربهای از بازتولید معماری ایرانی (از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا انقلاب اسلامی)," مطالعات معماری ایران, (1404): -, doi: 10.22052/jias.2026.252617.1183
VANCOUVER
سیدی, سید علیرضا, همتی, مرتضی. شهر دانشگاهی جندیشاپور اهواز؛ تجربهای از بازتولید معماری ایرانی (از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا انقلاب اسلامی). مطالعات معماری ایران, 1404; (): -. doi: 10.22052/jias.2026.252617.1183