میراث زندۀ مسکونی : چارچوبی مفهومی برای فهم و حفاظت از تداوم سکونت در خانه‌های تاریخی

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا- دانشکده معماری -دانشگاه شهید بهشتی

2 هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

مفهوم «میراث زنده» اصطلاحی است فراتر از نگاه مادی یا برساختی به میراث و بر پیوند مداوم میان جوامع ساکن و میراث‌شان تأکید دارد. پژوهش حاضر با معرفی مفهوم «میراث زنده مسکونی»، در پی ساخت چارچوبی مفهومی بر پایه ادبیات نظری ازپیش‌موجود دربارۀ میراث زنده، و تدقیق آن با بهره‌گیری از مفاهیم «تداوم و تغییر»، «پراتیک فضایی»، و «ابیتوس» از آنری لوفور و پیر بوردیو است، تا از این طریق امکان فهم چگونگی تجربه زندگی نسل‌های متوالی در خانه‌های تاریخی را فراهم آورد. نتایج این پژوهش نقش جامعۀ ساکن و تداوم فعالیت‌های روزمره را در فرآیند تولید و بازتولید فضا و تداوم حیات در میراث مسکونی نشان می‌دهد و مصداق‌هایی از خانه‌هایی در ایران را برای روشن‌تر شدن نحوه استفاده و کارایی این مجموعه مفاهیم در فهم میراث زندۀ مسکونی معرفی می‌کند. براساس این بررسی، تداوم حیات در میراث زندۀ مسکونی زمانی محقق می‌شود که ساکنان، طی زندگی روزمره، از طریق امکان تکرار عادات فرهنگی-خانوادگی در فضا و تداوم پراتیک‌های فضامند، میراث ملموس و ناملموس را بازتولید کرده و فضاها را با نیازهای امروز سازگار سازند. این روندِ پیوستۀ تغییر و تداوم، در هر بستر مکانی و زمانی به شکلی ویژه رخ داده و منجر به حفظ و تقویت میراث شده است. به این ترتیب، میراث زندۀ مسکونی بستری است برای تداوم تجربیات و تجلی هویت فردی و جمعی و حفاظت از این نوع میراث نیازمند مشارکتی پایین به بالا، از درون به بیرون و نقش فعال ساکنان در این فرآیند است.

کلیدواژه‌ها

مطالعات معماری ایران

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 25 اسفند 1404

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار