دوره 9، شماره 18 - ( 11-1399 )                   جلد 9 شماره 18 صفحات 141-159 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Deimary N, Mirkamal M. Development of Buildings around Arak’s Arg Square: from the Time of Construction in the Qajar Era to Present. JIAS. 2021; 9 (18) :141-159
URL: http://jias.kashanu.ac.ir/article-1-2059-fa.html
دیماری نیما، میرکمال معصومه. سیر تحول ابنیۀ هم‌جوار با میدان ارگ اراک، از زمان ساخت در عصر قاجار تا به امروز. مطالعات معماري ايران. 1399; 9 (18) :141-159

URL: http://jias.kashanu.ac.ir/article-1-2059-fa.html


چکیده:   (557 مشاهده)
هم‌زمان با رخدادهای سیاسی عصر قاجار و نیاز به ایجاد مرکزی جدید در غرب کشور، برای ایجاد امنیت و کنترل شورش‌ها و ناآرامی‌های رخ‌داده در ناحیه‌ای که امروز اراک خوانده می‌شود، فتحعلی‌شاه قاجار به یوسف‌خان گرجی دستورِ ساخت شهری نظامی در ناحیۀ‌ عراق عجم می‌دهد؛ شهری که همانند نام‌های متعددش چون سلطان‌آباد، اراک و شهر نو، دگرگونی‌های بسیاری به خود دیده است. اراک از معدود شهرهای ایرانِ عصر قاجار است که ساخت آن بر اساس نقشه‌ای ازپیش‌طراحی‌شده انجام‌ گرفته و در اصل به‌عنوان قلعه‌ای نظامی در ذهن بانیانش تصور می‌شده است. این شهر عناصر و ویژگی‌های شاخصی دارد که کمتر بدان پرداخته شده و مهم‌ترین آن‌ها میدان ارگ است. کارکرد نظامی شهر در اندک مدتی از معنی تهی شد و به‌تبع آن، میدان ارگ اراک که قلب شهر را تشکیل می‌داد، تحولات بسیاری به خود دید؛ در این میان، ساختمان‌های میدان ارگ نیز که علاوه بر بخش‌های مسکونی نظیر حمام‌ها، مدارس، مسجد و بناهای عمومی و دولتی متعدد بوده است، طی این دوران تجدید بنا یا تخریب‌ شده‌اند. مطالعات کتابخانه‌ای و بررسی سفرنامه‌ها، اسناد، نقشه‌ها و عکس‌های تاریخی به‌جامانده از میدان ارگ اراک، که به‌شیوۀ‌ توصیفی‌تاریخی در این مقاله انجام‌ شده است، نشان می‌دهد که با توجه به نقاط عطف تاریخی و برهه‌های حساس زمانی، در طول حیات شهر اراک، می‌توان سیر تحول میدان ارگ را در هشت مرحله بررسی نمود و در هر مرحله، دگرگونی‌های کالبدی رخ‌داده در ابنیۀ موجود در این میدان را شناسایی کرد؛ مراحلی که از زمان ساخت و پیدایش شهر تا امروز، دگرگونی‌های اراک از شهری نظامی، به تجاری و سپس صنعتی و در پی آن تغییرات رخ‌داده در کالبد و عملکرد میدان ارگ را نشان می‌دهد.
واژه‌های کلیدی: میدان ارگ، اراک، سلطان‌آباد، عراق عجم
متن کامل [PDF 3572 kb]   (182 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مطالعات معماری ایران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Journal of Iranian Architecture Studies

Designed & Developed by : Yektaweb