[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: دوره 1، شماره 9 - ( 5-1395 ) ::
جلد 1 شماره 9 صفحات 141-157 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی ارتباط میان پیکربندی فضایی و حکمت در معماری اسلامی مساجد مکتب اصفهان (نمونه‌های موردی: مسجد آقانور، مسجد امام اصفهان و مسجد شیخ‌لطف‌الله)
محمدرضا بمانیان، متین جلوانی، سمیرا ارجمندی
چکیده:   (2256 مشاهده)

مساجد در طول تاریخ از شاخص‌ترین نمونه‌های معماری اسلامی بوده‌اند؛ آن‌ها نشانه‌هایی شهری هستند که به‌عنوان مِفصل، نقشی اساسی در ارتباطات میان عناصر شهری بازی می‌کنند. نگاه به اجزای تشکیل‌دهنده و فضاسازی مساجد و بررسی عوامل شکل‌گیری ساختاری، جایگاه هر فضا و نقشی که در ارتباط با دیگر فضاها دارد، رهیافتی برای دستیابی به تأثیر حکمت معماری اسلامی در شکل‌دهی شاکلۀ بنای مساجد فراهم خواهد آورد. از این جهت در نوشتار پیش رو، به ترکیب فرمی و شکلی فضاهای مساجد در مکتب اصفهان و نیز چگونگی پیکربندی فضایی در عرصه‌بندی ساختار مساجد پرداخته می‌شود. در این پژوهش، فرض بر این بوده که پیکربندی فضاییِ بنای یک مسجد با توجه به مختصات قرارگیری هر فضا در ارتباط با دیگر فضاها، با عوامل شکل‌گیری ساختاری، جایگاه و نقش هر عنصر، برآمده از حکمت اسلامی دارای ارتباطی معنادار است. این تحقیق از نمونۀ پژوهش با شیوۀ تحقیق ترکیبی شامل روش‌های توصیفی، تحلیلی و سرانجام نتیجه‌گیری منطقی است. بدین ترتیب موضوع پژوهش با استفاده از مشاهده و برداشت میدانی، مطالعات کتابخانه‌ای، شبیه‌سازی به‌وسیلۀ نرم‌افزار تخصصی چیدمان فضا و مقایسۀ تطبیقی، مورد بررسی قرار گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد میزان نفوذپذیری، پیکربندی فضایی و همچنین قرارگیری هر فضا در عمق بنای مساجد، ارتباط مستقیمی با مؤلفه‌های شناخته‌‌شدۀ حکمت در معماری اسلامی ازجمله نحوۀ انتظام فضاها دارد؛ با توجه به نقد زمینۀ اثبات‌گراییِ شبیه‌سازی چیدمان فضا سعی بر آن بوده تا با بهره‌گیری از مؤلفه‌های ساختاری حکمت در معماری اسلامی، در این زمینه رفع و رجوع لازم صورت گرفته باشد. در تحلیل نقشه‌های در دست، فضا، امور کیفی، مؤلفه‌ها و پیکربندی فضایی با مدل‌سازی رایانه‌ای همراه شده تا تحلیل‌های کیفی از مدل‌سازی‌های کمی صورت گرفته باشد. نتایج به‌دست‌آمده نشان از تأثیر مستقیم و نقش تعیین‌کنندۀ حکمت اسلامی در جایگاه تک‌تک فضاهای مساجد مکتب اصفهان و تعیین ارتباط هر فضا با فضاهای دیگر و همچنین با کلیت بنای مساجد دارد.

واژه‌های کلیدی: پیکربندی فضایی، چیدمان فضا، حکمت در معماری اسلامی، مساجد مکتب اصفهان
متن کامل [PDF 4534 kb]   (4400 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Bemanian M, Jelvani M, Arjmandi S. Spatial Configuration and the Islamic Philosophy in Isfahan Madrassah-Mosques (Case studies: Aqanur, Sheykh-Lotf Allah and Imam Mosques). JIAS. 2016; 1 (9) :141-157
URL: http://jias.kashanu.ac.ir/article-1-1021-fa.html

بمانیان محمدرضا، جلوانی متین، ارجمندی سمیرا. بررسی ارتباط میان پیکربندی فضایی و حکمت در معماری اسلامی مساجد مکتب اصفهان (نمونه‌های موردی: مسجد آقانور، مسجد امام اصفهان و مسجد شیخ‌لطف‌الله). مطالعات معماري ايران. 1395; 1 (9) :141-157

URL: http://jias.kashanu.ac.ir/article-1-1021-fa.html



دوره 1، شماره 9 - ( 5-1395 ) برگشت به فهرست نسخه ها
Persian site map - English site map - Created in 0.06 seconds with 31 queries by YEKTAWEB 3937